Begrippenlijst

De belangrijkste AI-begrippen, kort uitgelegd in gewone taal.

Affiliatelink

Een link waarmee een website een vergoeding kan krijgen als je iets koopt. Bij ons beïnvloedt dat nooit de volgorde van tools en we vermelden het altijd.

AI (kunstmatige intelligentie)

Computerprogramma’s die taken doen waarvoor je normaal menselijk denkwerk nodig hebt, zoals tekst schrijven, beelden herkennen of vragen beantwoorden. Ze leren dat van heel veel voorbeelden.

AI-agent

AI die niet alleen antwoord geeft, maar zelf stappen uitvoert om een doel te bereiken, zoals iets opzoeken, een bestand aanpassen of een app bedienen. Laat een agent nooit zonder controle belangrijke dingen doen.

AI-assistent (chatbot)

Een programma waarmee je in gewone taal chat: je stelt een vraag of geeft een opdracht en krijgt een antwoord.

AI-avatar

Een digitale presentator die jouw tekst in een video uitspreekt, zonder dat je zelf hoeft te filmen.

AI-verordening (AI Act)

De Europese wet voor AI. Die stelt regels op basis van risico, zoals verboden toepassingen en een meldplicht voor deepfakes.

API

Een koppeling waarmee software met een dienst praat. Via een API kun je AI in je eigen app of automatisering gebruiken, meestal betaald per gebruik.

API-sleutel

Een geheime code waarmee je toegang krijgt tot een API. Deel hem nooit en zet hem nooit in openbare code of in de browser.

Automatisering (workflow)

Een vaste reeks stappen die automatisch wordt uitgevoerd, bijvoorbeeld: nieuw formulier → gegevens in een spreadsheet → bevestigingsmail.

AVG (GDPR)

De Europese privacywet. Die bepaalt wat bedrijven met persoonsgegevens mogen doen. Voer geen persoonsgegevens van anderen in zonder goede reden.

Commercieel gebruik

Iets gebruiken om geld mee te verdienen, bijvoorbeeld in reclame of voor klanten. Niet elk abonnement staat dat toe; lees de voorwaarden.

Contextvenster

Hoeveel tekst een taalmodel tegelijk kan meenemen: je vraag, het gesprek en eventuele documenten. Is het vol, dan ‘vergeet’ het model het begin.

Credits

Een tegoed dat je verbruikt per AI-opdracht, zoals per afbeelding of per minuut video. Kijk hoeveel credits je per maand krijgt en wat extra credits kosten.

Dataopslag in de EU

Je gegevens worden opgeslagen op servers binnen de Europese Unie. Voor sommige organisaties is dat een eis.

Deepfake

Door AI gemaakte beelden, video of geluid die echt lijken, maar nep zijn. De Europese AI-verordening verplicht om te vermelden dat zulke inhoud door AI is gemaakt.

Embeddings

Een manier om tekst om te zetten in getallen die de betekenis vangen, zodat software kan zoeken op betekenis in plaats van op exacte woorden.

Fine-tuning

Een bestaand model extra trainen op je eigen voorbeelden, zodat het beter past bij een specifieke taak of schrijfstijl.

Freemium

Een dienst met een gratis versie met beperkingen en betaalde abonnementen met meer mogelijkheden.

Gecontroleerd, Ondersteund, Onbevestigd

Onze statussen bij prijzen en feiten. Gecontroleerd: letterlijk bevestigd op de officiële bron. Ondersteund: meerdere bronnen komen overeen. Onbevestigd: nog niet op de officiële site bevestigd.

Generatieve AI

AI die iets nieuws maakt: tekst, afbeeldingen, muziek, video of code, op basis van jouw beschrijving.

Hallucinatie

Als AI zelfverzekerd iets beweert dat niet klopt, zoals een verzonnen bron, datum of cijfer. Controleer daarom belangrijke feiten altijd.

Lokaal draaien

AI op je eigen computer gebruiken in plaats van via internet. Je gegevens blijven dan op je apparaat.

Multimodaal

AI die meer dan één soort invoer begrijpt, bijvoorbeeld tekst én afbeeldingen, geluid of video.

Nasynchronisatie (dubbing)

Een video in een andere taal laten inspreken, soms met passende lipbewegingen.

No-code

Iets bouwen, zoals een website, app of automatisering, zonder te programmeren: met slepen, klikken en gewone taal.

Open model (open gewichten)

Een AI-model dat je zelf mag downloaden en draaien. Let op de licentie: niet elk open model mag zomaar commercieel worden gebruikt.

Prijs per gebruiker

Je betaalt per persoon die de dienst gebruikt. Met een team van vijf betaal je dus vijf keer de prijs.

Prompt

De vraag of opdracht die je aan AI geeft. Hoe duidelijker de prompt, met doel, context en gewenste vorm, hoe beter het resultaat.

RAG (chatten met je eigen documenten)

Een techniek waarbij AI eerst relevante stukken uit jouw documenten opzoekt en daarop zijn antwoord baseert. Zo worden antwoorden specifieker en controleerbaar.

Stem klonen

Een AI-stem maken die klinkt als een bestaand persoon. Doe dit alleen met je eigen stem of met uitdrukkelijke toestemming.

Taalmodel (LLM)

Het ‘brein’ achter een AI-chatbot. Het heeft enorm veel tekst gelezen en voorspelt woord voor woord een passend antwoord. LLM staat voor large language model.

Tekst naar spraak

Een geschreven tekst laten voorlezen door een computerstem.

Token

Een stukje tekst (vaak een deel van een woord) waarin een taalmodel rekent. API-prijzen en limieten worden meestal per token uitgedrukt.

Training op jouw data

Sommige diensten gebruiken wat je invoert om hun AI verder te trainen. Vaak kun je dat uitzetten; kijk in de instellingen of de voorwaarden.

Transcriptie

Gesproken woorden automatisch omzetten in tekst, bijvoorbeeld van een interview of vergadering.

Upscalen

Een afbeelding groter en scherper maken met AI, zonder dat hij blokkerig wordt.

Verwerkersovereenkomst

Een afspraak tussen jouw bedrijf en een dienst over hoe die met persoonsgegevens omgaat. Verplicht onder de AVG als een dienst persoonsgegevens voor jou verwerkt.

Watermerk

Een logo of tekst die een dienst in je afbeelding of video zet, vaak bij gratis versies.

← AI voor beginners